Feiten over zwerfafval; facts and figures
SenterNovem | 

Feiten over zwerfafval

Wat is zwerfafval?
Zwerfafval is afval dat door mensen bewust of onbewust is weggegooid of achtergelaten op plaatsen die daar niet voor bestemd zijn, of door indirect toedoen of nalatigheid van mensen op die plaatsen is terecht gekomen.

Nationale ergernis
Twee op de drie mensen noemen spontaan zwerfafval als grootste bron van ergernis in hun leefomgeving. (bron: AVN)

Belangrijkste veroorzakers
Uit onderzoek blijkt dat jongeren, verkeersdeelnemers en recreanten de belangrijkste veroorzakers zijn van zwerfafval. (bron: NIPO)

Hotspots
Hotspots zijn locaties waar de zwerfafvalproblemen het grootst zijn. Het zijn plekken die vragen om een snelle en adequate aanpak. Voorbeelden zijn: scholen, winnkelcentra, woonwijken en buurten, sportverenigingen, bedrijfsterreinen, attractieparken, natuurgebieden en recreatiegebieden.

Samenstelling
Zwerfafval bestaat uit verpakkingsmateriaal van eten, drinken, snoep, kauwgom en uit sigarettenpeuken, kranten, folders, tissues en fruitafval. De afbraaktijden van zwerfafval variƫren van enkele dagen (krant) tot wel honderd jaar (patatbakje).

Vergankelijkheidstijden
Wanneer afval op straat of in de natuur terechtkomt en niet wordt opgeruimd, duurt het dagen tot jaren voordat het vergaan is. De tijd die het duurt totdat afval vergaan of verteerd is, noemen we de vergankelijkheidstijd en deze is voor elk materiaal verschillend. Enkele voorbeelden:

  • appelklokhuis - ongeveer 14 dagen
  • bananen- of sinaasappelschil - 1 tot 3 jaar, afhankelijk van het weer
  • blikjes van frisdrank - een blikje is gemaakt uit 2 materialen: aluminium en staal. Het deksel is gemaakt van aluminium en dat vergaat nooit. De rest van het blikje is gemaakt van staal en doet er 50 jaar over voordat het uiteen valt.
  • kauwgom - 20 tot 25 jaar
  • kranten - van een paar dagen tot een half jaar
  • petfles van polyester, zoals frisdrankflesjes - in de schaduw 10 jaar, in de zon 5 jaar
  • sigarettenpeuken - ongeveer 2 jaar
  • kartonnen drankbeker - minstens een half jaar. Als er nog een coating op zit (een soort plastic laagje) duurt het nog langer
  • polystyreen zoals koffiebekers, patatbakjes, piepschuim - Weggegooide kunststofverpakkingen van polystyreen blijven lang liggen als ze niet worden opgeruimd. Dunne en niet voor UV licht beschermde verpakkingen (bijvoorbeeld koffiebekers en patatbakjes van polystyreen) die met zonlicht in aanraking komen, blijven enkele jaren liggen. Dikkere verpakkingen (bijvoorbeeld een polystyreen beker voor meermalig gebruik) met UV bescherming hebben een levensduur van maar liefst enkele tientallen jaren.
  • dun natuurrubber - ongeveer een jaar

De magie van recycling

  • 27 pet flessen = 1 fleece trui
  • 1900 stalen blikjes = 1 auto
  • 670 aluminium blikjes = 1 fiets
  • glas kan oneindig gerecycled worden
  • karton van verpakkingen kan minstens 12 keer gerecycled worden
    (Bron: 'La lettre de vacances propres')